1.1 Gepolariseerd en niet-gepolariseerd licht

Hetzelfde huidbeeld, andere belichting en informatie

Gepolariseerd en niet-gepolariseerd licht laten verschillende aspecten van een huidafwijking zien. De ene lichtbron is daarom niet beter dan de andere: ze vullen elkaar aan.

Met niet-gepolariseerd licht zie je vooral oppervlakkige structuren in de epidermis en rond de dermo-epidermale overgang. Gepolariseerd licht vermindert de oppervlaktereflectie en maakt structuren in diepere huidlagen beter zichtbaar. Door tijdens de beoordeling tussen beide modi te wisselen, kun je aanwijzingen ontdekken die in één van beide modi nauwelijks of niet zichtbaar zijn.

Beter zichtbaar met

Niet-gepolariseerd licht

  • Oppervlakkige epidermale structuren
  • Keratine en oppervlakkige witte structuren
  • Oppervlaktedetails, huidlijnen en haren
  • Sommige grijze puntjes/regressiestructuren
  • Blauwwitte sluier

Gepolariseerd licht

  • Structuren in de oppervlakkige dermis
  • Vaatstructuren en rood/roze
  • Glimmende witte lijnen 

  • Vier witte klodders in een vierkant (klavertjes vier)

  • Witte cirkels
  • Dieper gelegen pigment kan donkerder/duidelijker worden

Praktische tip

💡 Gebruik de wisselknop
Gebruik bij voorkeur een hybride dermatoscoop. Deze heeft een knopje of wieltje waarmee je kunt schakelen tussen gepolarsieerd en niet-gepolariseerd licht. Wissel tijdens de beoordeling van iedere laesie een paar keer beide lichtbronnen. Structuren die vooral in één modus zichtbaar zijn, lijken dan als het ware te verschijnen en weer te verdwijnen. Dit wordt in de literatuur het blink sign genoemd.

Het wisselen helpt bijvoorbeeld bij het herkennen van glanzende witte structuren die vooral onder gepolariseerd licht zichtbaar worden.

Voorbeeld 1 links gepolariseerd beeld klein
Voorbeeld 1 rechts niet gepolariseerd beeld klein

Voorbeeld 1 - verruca seborrhoica

Links gepolariseerd: de oppervlakkige kenmerken zijn minder uitgesproken, waardoor er nog twijfel kan bestaan over een melanocytaire oorsprong.
Rechts niet-gepolariseerd: oppervlakkige keratine en structuren zijn duidelijker zichtbaar, waaronder de witgele klodders op 11–12 uur. Ook de geleiachtige begrenzing komt beter naar voren. Deze kenmerken ondersteunen de diagnose verruca seborrhoica.

Voorbeeld 2 links niet gepolariseerd beeld
Voorbeeld 2 rechts gepolariseerd beeld

Voorbeeld 2 – actinische keratose

Links niet-gepolariseerd: de witte structuren zijn nauwelijks zichtbaar.
Rechts gepolariseerd: meerdere polarisatie-specifieke witte structuren worden zichtbaar, waaronder vier witte klodders in een vierkant en witte lijnen. Deze aanvullende aanwijzingen ondersteunen de beoordeling van de laesie.

Voorbeeld 3 links niet gepolariseerd beeld
Voorbeeld 3 rechts gepolariseerd beeld

Voorbeeld 3 – melanoom

Links niet-gepolariseerd: hoewel zichtbaar is dat de laesie meerdere kleuren en een chaotische verdeling heeft, zijn de afzonderlijke patronen en kleuren minder goed te onderscheiden. Rechts gepolariseerd: patronen en kleuren zijn duidelijker zichtbaar. Zo komen het bruine reticulaire patroon en de witte lijnen beter naar voren. Deze bevindingen versterken het vermoeden op een melanoom.

Literatuur

  1. Benvenuto-Andrade C, Dusza SW, Agero ALC, Scope A, Rajadhyaksha M, Halpern AC, Marghoob AA.
    Differences between polarized light dermoscopy and immersion contact dermoscopy for the evaluation of skin lesions. Arch Dermatol. 2007;143(3):329-338. doi:10.1001/archderm.143.3.329.
  2. Pan Y, Gareau DS, Scope A, Rajadhyaksha M, Mullani NA, Marghoob AA.
    Polarized and nonpolarized dermoscopy: the explanation for the observed differences. Arch Dermatol. 2008;144(6):828-829. doi:10.1001/archderm.144.6.828.
  3. Liebman TN, Rabinovitz HS, Dusza SW, Marghoob AA. White shiny structures: dermoscopic features revealed under polarized light. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2012;26(12):1493-1497. doi:10.1111/j.1468-3083.2011.04317
  4. Haspeslagh M, Noë M, De Wispelaere I, et al. Rosettes and other white shiny structures in polarized dermoscopy: histological correlate and optical explanation. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2016;30(2):311-313. doi:10.1111/jdv.13080.
  5. Dermoscopedia. Differences between polarized and non-polarized dermoscopy. Deze pagina vat de belangrijkste praktische verschillen overzichtelijk samen en verwijst terug naar onder andere Benvenuto-Andrade en Pan.

Dermatoscopie.nl is een website ter bevordering van de dermatoscopie in de huisartsenpraktijk.

Dermatoscopie.nl is een CRKBO registreerde instelling.

CRKBO registratie Dermatoscopie.nl
Elke maand een casus

Wil je maandelijks een uitdagende casus uit de huisartsenpraktijk ontvangen? Schrijf je dan hier kosteloos in.

Maartje Spit, MSc, M ANP
BIG-nummer 59058254330

info@dermatoscopie.nl

KvK 72973897
Privacy statement & Klachtenregeling
Algemene voorwaarden

Aankoop herroepen

Deze website maakt gebruik van functionele en analytische cookies. Bekijk de privacyverklaring.

Sluiten